“Cưỡng chế” hay phá hoại tài sản?
Với chủ trương đổi mới sản xuất, năm 2011, Ban Thường vụ Huyện ủy Can Lộc ban hành Nghị quyết 07 về tập trung lãnh đạo, chỉ đạo sản xuất vụ Đông Xuân 2011 - 2012 chủ trương không thực hiện trà xuân sớm và xóa bỏ giống lúa IR 1820 vốn gắn bó quen thuộc với người nông dân để thay thế bằng những giống mới năng suất hơn. Đây là một chủ trương đúng xuất phát từ mong muốn đem lại năng suất, thu nhập cao hơn cho người nông dân. Tuy nhiên, do nóng vội, áp đặt, trong quá trình triển khai, không ít địa phương trên địa bàn đã vấp phải sai lầm và không được nhân dân đồng tình ủng hộ.
Thông tin
Tamnhin.net có được cho biết, để triển khai thực hiện Nghị quyết huyện Can Lộc đã triệu tập các thành phần gồm tất cả cán bộ xóm, xã để phổ biến chủ trương và biện pháp thực hiện. Trước khi thực hiện chủ trương không thông qua hỏi ý kiến nhân dân hay điều tra khảo sát để nắm bắt nguyện vọng dân mà thực hiện theo kiểu mệnh lệnh từ trên xuống.
Sau khi triển khai giống mới mảnh ruộng này chỉ còn trơ đất (ảnh chụp tại xã Song Lộc)
|
Thậm chí, một số nơi đã có hiện tượng áp đặt thô bạo, phá hoại tài sản của nông dân. UBND thị trấn Nghèn đã huy động lực lượng để tiêu hủy thóc giống hay phá nát đám mạ của những hộ nào đang sử dụng giống IR 1820. Bà Nguyễn Thị Vịnh, 81 tuổi ở xóm Bắc Sơn bị xã phá mất 30 kg thóc giống.
Ông Đồng Văn Nhâm, xóm 9, Tiến Lộc cũng bức xúc vì bị lực lượng của xã phá mất 1 sào ruộng vừa mới gieo hạt. Bà Võ Thị Phú ở Tiến Lộc cũng là nạn nhân của lối làm việc áp đặt thô bạo từ chính quyền xã.
Trên địa bàn xã Thiên Lộc và nhiều xã khác cũng xẩy ra tình trạng tương tự. Ở một xóm thuộc xã Kim Lộc, cán bộ xóm sau khi phá lúa của dân đã bị ném đá vào ban đêm.
Một số người gọi hành vi của chính quyền cấp xã như trên là “biện pháp hành chính” hoặc “cưỡng chế”. Nhưng thực chất đó là hành vi phạm pháp, phá hoại tài sản của công dân, cần được xử lý một cách nghiêm minh. Không chỉ những người trực tiếp phá hoại lúa của dân phải bị xử lý mà cả những cán bộ ra lệnh cũng phải chịu trách nhiệm.
Theo quy định của pháp luật, người nông dân được giao đất, được chủ động trên mảnh ruộng của mình để canh tác, sản xuất và làm ra sản phẩm. Chính quyền không được can thiệp vào công việc sản xuất của người nông dân, trừ trường hợp họ vi phạm pháp luật. Chính quyền chỉ có thể vận động, thuyết phục hay giúp đỡ người dân áp dụng các biện pháp khoa học kỹ thuật, các phương thức canh tác mới, các giống mới…và người dân có quyền lựa chọn hoặc từ chối.
Việc nhân danh “đổi mới sản xuất” để áp đặt thô bạo đối với người nông dân thể hiện lối tư duy lạc hậu, quan liêu, coi thường nhân dân của một số cán bộ, đảng viên.
Vì sao dân chưa đồng thuận?
Người nông dân đã tích lũy được vốn kinh nghiệm sản xuất dày dặn, trình độ dân trí ngày càng được nâng cao, lượng thông tin được cập nhật thường xuyên. Do đó, việc người nông dân vẫn “chung thủy” với IR 1820 mà không mấy mặn mà với các giống lúa mới đều có cơ sở.
Bà Võ Thị Phú ở xã Tiến Lộc trên thửa ruộng gieo giống IR-1820 đã bị cán bộ phá hỏng vào ngày 1-12-2011 (ảnh : Qdnd.vn)
|
Nhiều nông dân có kinh nghiệm khẳng định, giống IR 1820 năng suất không hề kém các giống lúa mới, thậm chí có phần nhỉnh hơn, phù hợp với thổ nhưỡng Hà Tĩnh, ít sâu bệnh, giá giống rẻ. Giống này tuy thời gian sinh trưởng có dài hơn nhưng từ khi lúa trổ bông đến khi chín lại nhanh hơn giống P6 (giống mới).
Còn một số giống mới giá đắt, chưa phù hợp với thổ nhưỡng địa phương, người dân chưa quen cách chăm bón, nhiều sâu bệnh…Một số giống mới có năng suất cao hơn song lại tiêu thụ nhiều phân bón hơn…
Cho dù giống lúa mới có nhiều điểm ưu việt hơn giống cũ, thì chính quyền cũng không được phép buộc dân phải từ bỏ giống cũ ngay tức khắc bằng các biện pháp ngăn chặn, cấm đoán mà chỉ có thể vận động, bằng cách tổ chức các đám ruộng giống lúa mới để so sánh với giống cũ.
Người xưa có câu “Trăm nghe không bằng một thấy”, một khi thấy được sự ưu việt của giống lúa mới thì không cần ai phải ép buộc, tự người dân sẽ từ bỏ giống cũ để dùng giống mới. Người nông dân nào mà chẳng mong năng suất cây trồng, vật nuôi cao hơn, thu được nhiều lợi nhuận hơn? Trong sản xuất, chỉ có lợi nhuận và hiệu quả thực tiễn mới có sức thuyết phục cao nhất.
Thực tiễn ở Song Lộc đã chứng minh nhận định của người dân là có cơ sở khi dân buộc phải mua giống lúa mới về bắc mạ thì tỷ lệ chết có nơi lên đến 70%. Một người dân ở xóm 4 Song Lộc nói: “Tại sao khi thực hiện chủ trương thay thế giống IR 1820, huyện, xã không làm từ từ, mỗi năm một ít để dân rút kinh nghiệm mà làm ồ ạt 100% ngay từ đầu?”.
Trong lịch sử, chúng ta đã có nhiều bài học về sự thất bại do nóng vội, chủ quan, duy ý chí, bất chấp quy luật khách quan.
Vì vậy, Can Lộc cần nhận thức lại một cách sâu sắc bài học về phát huy dân chủ mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dạy trong bài báo “Dân vận” đăng trên tờ “Sự thật” (tiền thân của báo Nhân dân), ngày 15 -10-1949: “bất cứ việc gì đều phải bàn bạc với dân, hỏi ý kiến và kinh nghiệm của dân, cùng với dân đặt kế hoạch cho thiết thực với hoàn cảnh địa phương, rồi động viên và tổ chức toàn dân ra thi hành”.
(Còn tiếp)
Quang Đại – Hà Vy