(Tamnhin.net) – Giới chức Nga coi các lệnh trừng phạt mới của phương Tây và khả năng một cuộc tấn công quân sự chống Iran là nỗ lực để lật đổ chế độ tại Tehran, trong khi chỉ trích Tehran thiếu minh bạch về chương trình hạt nhân.
 |
|
Thứ trưởng Ngoại giao Gatilov và Tổng thư ký LHQ Ban Ki-moon
|
Theo Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nga Gennady Gatilov, Iran tiếp tục bỏ qua các đòi hỏi của cộng đồng quốc tế về việc giải tỏa những lo ngại xung quanh chương trình hạt nhân của mình, bao gồm cả việc đình chỉ xây dựng nhà máy làm giàu quặng gần thành phố Kum, - nghị quyết liên quan của Hội đồng Giám đốc IAEA nêu rõ. Đồng thời, Bộ Ngoại giao Nga cho biết Iran đã báo trước cho IAEA biết về thời điểm nhà máy bắt đầu làm việc, và tất cả các nguyên liệu hạt nhân đều nằm dưới sự kiểm soát của tổ chức này. Nga sẵn sàng giúp đỡ Iran khôi phục lòng tin của cộng đồng quốc tế. Để làm điều đó, Tehran phải hợp tác chặt chẽ hơn với IAEA và ngay lập tức bắt đầu các cuộc đàm phán nghiêm túc với "bộ sáu" trung gian quốc tế về vấn đề hạt nhân của nước mình. Việc đặt ra điều kiện tiên quyết là không thể chấp nhận. Đặc biệt khi mà trên bàn đàm phán là sáng kiến của Nga nhằm giải quyết vấn đề khủng hoảng theo từng giai đoạn.
Lời kêu gọi của Mátxcơva rõ ràng đã được Tehran lắng nghe. Chủ tịch Quốc hội Iran, ông Ali Larijani tuyên bố hôm thứ Năm trong chuyến thăm Thổ Nhĩ Kỳ rằng Iran sẵn sàng đàm phán nghiêm túc. Ông Larijani nhắc lại rằng chương trình hạt nhân của Iran thuần túy mang mục đích hoà bình. Phương Tây nghi ngại rằng chính ở Kum, Tehran đang triển khai chương trình vũ khí hạt nhân của họ. Thật ra, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Leon Panetta hôm nay cũng thừa nhận rằng đến thời điểm hiện nay Iran chưa hề có chương trình nào cả. Tuy nhiên khả năng tấn công của Israel và Mỹ nhằm vào mục tiêu là những cơ sở hạt nhân của Iran không những không mất đi, mà ngược lại ngày càng trở nên có thể. Washington tiếp tục thắt chặt phong tỏa Iran. Để gây áp lực tâm lý với Iran, một lực lượng tấn công mới của Hải quân Mỹ dẫn đầu là tàu sân bay hạt nhân "USS Carl Vinson" đã đến Ấn Độ Dương. Về phần mình, phía Iran tuyên bố rằng họ sẽ sớm tiến hành tập trận tại Eo biển Hormuz.
Theo bà Irina Fedorova - chuyên viên Viện Nghiên cứu Phương Đông, Mỹ, EU và Iran đã đến rất gần điểm nóng không thể trở lui: “Khả năng xung đột quân sự là rất cao – 50/50. Những tuyên bố gay gắt của cả 2 bên Mỹ và Iran, cho thấy mong muốn đưa cuộc xung đột vào một giai đoạn nguy hiểm hơn. Tuy nhiên, trực giác bảo tôi rằng cuộc xung đột sẽ không xảy ra, bởi hậu quả của nó là không thể đoán trước, đối với khu vực và toàn thế giới nói chung. Có lẽ cả những con diều hâu hiếu chiến nhất ở phương Tây cũng như Iran chưa hẳn sẵn sàng cho điều đó”.
Nhà Đông Phương học Vladimir Sotnikov phát biểu: “Cả hai bên hiểu rằng vẫn hiện hữu ranh giới nhất định, nơi có chỗ dành cho giải pháp ngoại giao. Người Mỹ trên thực tế đã áp đặt EU thi hành lệnh trừng phạt kinh tế của mình đối với Iran. Thêm vào đó, Tổng thống Barack Obama sẽ ở vào thế bất lợi nếu bắt đầu bất kỳ hành động quân sự nào chống lại Iran. Điều này rõ ràng sẽ không nâng cao chỉ số tín nhiệm của ông trong cuộc bầu cử tổng thống vào tháng 11 tới”.
Trong điều kiện này, phía Nga lưu ý tất cả các đối tác về việc không thể chấp nhận những động thái vội vàng và quyết liệt của các bên. Bộ Ngoại giao Nga cảnh báo trong bản tuyên bố rằng điều đó thực sự sẽ kéo theo khởi đầu xung đột quân sự và cũng có nghĩa là sẽ triệt tiêu điều kiện nối lại đối thoại của Iran và năm thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an LHQ cùng với Đức về chương trình hạt nhân của Tehran. Nhiệm vụ cần làm của cộng đồng quốc tế hiện nay là làm sao để các bên bắt đầu cuộc đàm phán trong thời hạn ngắn nhất.
Minh Châu (theo "Tiếng nói nước Nga")