Không thể phân biệt
Bạn tôi đến Nha Trang du lịch và được người quen giới thiệu mặt hàng mực tẩm ăn liền rất ngon, không mất công chế biến nên ngỏ ý muốn mua về làm quà. Sau một hồi dạo quanh chợ Đầm, chị phàn nàn hầu hết mực đều đựng trong các hũ thủy tinh lớn không đảm bảo vệ sinh hoặc đóng hộp sơ sài, không đề nơi sản xuất, bán không đúng giá niêm yết.
Mức giá mực tẩm niêm yết phổ biến từ 350 - 400 ngàn đồng/kg mực loại 1 (mực lớn, không có đầu), 280 - 300 ngàn đồng/kg mực tẩm loại nhỏ, có đầu mực. Tuy nhiên, trong bối cảnh các sạp hàng đua nhau cạnh tranh về giá để lôi kéo khách, người mua có thể “mặc cả” giảm 60 - 80 ngàn đồng/kg.
Trả lời câu hỏi: “Làm sao để biết mực không phải của Trung Quốc”, chị Loan - chủ sạp số 37 chợ Đầm, khẳng định: “Hàng của các cơ sở ở Nha Trang sản xuất có uy tín lâu năm. Bây giờ, ai bán mực Trung Quốc là lập tức bị tẩy chay. Cứ nếm thử thì biết, hàng Nha Trang còn mới nguyên, ngon không chê vào đâu được”.
Thực tế thì sao? Anh D.H, người chuyên bỏ sỉ các mặt hàng hải sản khô tiết lộ: “Giá mực tươi loại thường ở Nha Trang khoảng 60 - 160 ngàn đồng/kg. Sau khi phơi khô, dàn mỏng, 1kg mực khô tẩm tương đương 2 - 3kg mực tươi. Trong khi đó, mực tẩm làm sẵn của Trung Quốc nhập về chỉ khoảng 130 - 150 ngàn đồng/kg, chưa bằng một nửa so với mực tẩm Nha Trang chính hiệu.
Với mức giá nhập lậu rẻ như vậy, có dùng chiêu “bán mở hàng” hay “bán lấy vốn” thì các tiểu thương vẫn thu được khoản lời không nhỏ”. Anh Công Hoàng (phường Phước Long, Nha Trang) cho biết: Mua mực tẩm, nếm thử thấy ngon là được, chứ nhìn bằng mắt thường không ai phân biệt được mực Nha Trang chính hiệu và mực Trung Quốc đeo “mác” mực Nha Trang.
Mực tẩm Nha Trang phần lớn được sản xuất ở quy mô hộ gia đình, nếu không có người quen giới thiệu một số địa chỉ uy tín thì người tiêu dùng, đặc biệt là khách du lịch vãng lai, rất dễ bị lừa và bị “chặt chém”.
Khó lòng kiểm soát
Trước tình trạng mực Trung Quốc tồn tại âm thầm trên thị trường, các cơ sở kinh doanh mực tẩm có nguồn gốc tại Nha Trang phải tự tìm cách bảo vệ thương hiệu. Anh Nguyễn Thái Phát - chủ Doanh nghiệp Hương Việt (đường Phù Đổng, Nha Trang) kinh doanh hải sản khô nhãn hiệu Hương Quê, cho biết: Nếu không có chất bảo quản, mực tẩm dùng được trong khoảng 10 ngày ở nhiệt độ bình thường và 30 ngày trong tủ lạnh.
Mực bày bán trên thị trường thông thường đều có thời gian bảo quản 6 tháng. Tuy nhiên, với những mặt hàng mực tẩm vô chủ, không ai biết người sản xuất đã tẩm ướp những chất bảo quản gì, đã được kiểm nghiệm an toàn cho sức khỏe hay chưa.
“Trong tình trạng bát nháo của thị trường hải sản khô hiện nay, việc trà trộn hàng kém chất lượng với các thương hiệu uy tín là rất khó kiểm soát. Vì vậy, để giữ thương hiệu, tôi chỉ bán hàng ngay tại nơi sản xuất” - anh Phát chia sẻ.
Chị Sương - chủ cửa hàng hải sản khô 48 Ngô Gia Tự, Nha Trang, cho hay vài tháng trước có người tới chào hàng mực tẩm Trung Quốc giá rẻ nhưng cửa hàng chị không yên tâm và chỉ nhập hàng từ các mối quen, có cơ sở sản xuất ngay tại Nha Trang, địa chỉ sản xuất cũng in đầy đủ trên bao bì.
Đợt kiểm tra mặt hàng mực của Chi cục Vệ sinh an toàn thực phẩm (VSATTP) Khánh Hoà mới đây ghi nhận: 3/4 cơ sở kinh doanh mực theo hình thức bán lẻ có sản phẩm không rõ nguồn gốc, xuất xứ, không công bố tiêu chuẩn sản phẩm, nhãn sản phẩm không đúng quy định, không có giấy chứng nhận đủ điều kiện VSATTP, không lập hồ sơ khám sức khỏe định kỳ…
Mặc dù 5/5 mẫu mực xét nghiệm (trong đó có 3 mẫu mực tẩm gia vị và 2 mẫu mực khô nguyên con) đều đạt chỉ tiêu vi sinh trong giới hạn cho phép và đảm bảo hàm lượng dinh dưỡng, song anh Phan Minh (phường Tân Lập, Nha Trang) cho hay: “ Việc kiểm tra, kiểm soát cũng rất khó, vì số lượng đơn vị được kiểm tra chiếm tỷ lệ rất nhỏ so với số lượng đơn vị kinh doanh và các mặt hàng hải sản khô bày bán trên thị trường.
Với tình trạng mực tẩm Trung Quốc đeo “mác” mực Nha Trang chưa được kiểm soát chặt chẽ như hiện nay, người tiêu dùng vẫn tiếp tục bị “móc túi” trong khi giới kinh doanh bất hợp pháp thì tha hồ “hốt bạc”.
Theo Báo Khánh Hoà